خانه / اشعار / چهار مزاج

چهار مزاج

گویم به نام الله اینجا یه چند کلامی                           نثریست بی بضاعت از ضعف وبی نوایی

چهار رُکن است زمینی و سماعی                             خاک ،آب ، آتش ، چهارم هوایی

تر و خشک و یا سرد و گرم است                               مزاج مُفرد است این چار تایی

اگر این چهار شود باهم ممزوج                                  مزاج آید پدید تا بی نهایی

سرد و تر بلغمی و سرد و خُشک سودا                      گرم و خشک صفرا و گرم و تر دمایی

نهم هست معتدل در هر اقلیم                                    به غیراز معتدل باشد بلایی

شناسایی شود اول زحکمت                                       به پاکسازی آن یابی رهایی

هر خلطی هست دو گونه                                           یکی بود طبیعی دوم ناطبیعی

اول بگویم از دم آنهم دم طبیعی                                  شیرین و سُرخ و بی بو ،ضدش ناطبیعی

سر جوش این دم را گویند به آن صفرا                           رنگش سُرخ و روشن ظعمش حاد الطعامی

صفرای نا طبیعی چهار قسم بود در اینجا                      اول بود مرّه کمی رقیق مایی

دوّم بود مُحیّه چون زرد تُخم مرغ است                         سوم بود سوخته گویند به آن کُراثی

چهارم که گرمترین است نزدیک بر سُمومات                 رنگش زرد تیره گویند به آن زنگاری

بلغم که شد طبیعی نا پخته است دراین دم                   تبدیل شود بر دم ، نُضج نیست به قدر کافی

پنج قسم بود بلغم از نوع نا طبیعی                                اول بود شیرین آمیخته با دمایی

دوم بلغم شور گرم است ز باقی بلغم                            چون همنشین گشته با سوخته صفرایی

سوم بلغم ترش کم دیده است حرارت                            چهارم بلغم گس سفت است و کم سودایی

پنجم ز خلط بلغم بی مزه باشد و سرد                           چون بیشتر است در آن از جوهر آبی

سودای خوب و صافی در حکم دُرد خون است                 هر جا که شد سوخته آنست نا طبیعی

دارد خوش تشکر از حکیم آقا فلاح                                   تعلیم نمود ما را قانونچه ی خوارزمی

 

درباره ی

همچنین ببینید

شعر حجامت

بسم الله الرحمن الرحیم در حجامت پیرو پیغمبریم این علم حجامت است الهی آسوده کند …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *